YAKIT YANGINLARINDAN KORUNMANIN YOLLARI

MAKALE

YAKIT YANGINLARINDAN KORUNMANIN YOLLARI

Son dönemde öyle çok canımız yandı ki, çoğumuzun neredeyse ocakta bile ateş görmeye tahammülü kalmadı. Teknecilerin bir kısmı orman yangınları bölgesinde ellerinden geldiğince ihtiyaç duyanlara yardım etmeğe koştu ve alevlere doğrudan tanık oldu. Doğrudan tanık olmayanların önemli kısmı ise dumanı, isi soludu. Karada böyle korkunç sonuçları olan yangının, hepimizin bildiği gibi teknede çok daha korkunç sonuçları olabiliyor zira küçücük tekne hızla yanıp küle dönebilirken, içindekilerin, tekneyi en çabuk şekilde terk etmekten başka çaresi kalmıyor. Bu nedenle, bu makalede, her türlüsünü değil ama en azından yakıt yangınlarından, yakıt alışverişi sırasındaki olası tehditlerden kurtulmanın yollarına kısaca bakmakta yarar görüyoruz.

Doğrusunu söylemek gerekirse, bunlar ve benzeri önlemler marinalarda, yakıt istasyonlarında yazar. Ama bizler, çoğu zaman yaptığımızı yapar, onları ya okumaz ya da göz ardı ederiz. Oysa hayat kurtaran önlemlerdir.

YAKIT BUHARINDAN SAKINMAK

Yakıtın kendisinin yanıcı olduğunu biliyoruz. Belirli bir sıcaklığın üzerinde, ki şu sıralar hava sıcaklıkları o “belirli” derecenin çok ama çok üzerinde, yakıtın buharının da aynı şekilde tehdit oluşturduğunu söylemeye gerek bile yok. Karayollarındaki akaryakıt istasyonlarında pervasızca sigara içen insanların sebep oldukları patlama ve yangınlar zaman zaman güvenlik kameralarına takılır. Sebep, çoğunlukla önce buharın tutuşması ve alevleri tanka ulaştırmasıdır. Bu nedenle, yakıt alırken, sadece yakıtın kendisinin oraya buraya sıçramasına değil, yakıt buharının tekneye dolmasına da engel olmasına çalışmalıyız. İstasyona gelmeden, bütün havalandırma, lomboz, heç vs.nin kapanması bu açıdan büyük önem taşır. Ve eğer teknemizin donanımında varsa, makine dairesinin/motor bölümünün “dışarı üfleyen” havalandırmalarını, en az 5 dakika çalıştırmalıyız. Eğer böyle bir donanım yoksa, el vantilatörü ve hatta yelpaze gibi kas gücüyle çalışan aparatlardan bile faydalanmak, dışarıdan bakınca tuhaf ama yerinde bir davranış olacaktır.

YANGIN SÖNDÜRÜCÜYE ULAŞMAK

Kimi zaman görürüz; tekne sahibi pek çok önlem almıştır, teknenin orasında burasında yangın söndürücüler, yangın battaniyeleri vs. gibi yardımcılar bulunur. Ama öyle anlar olur ki, bu yardımcılarla aramıza girer alevler! Yani, yangını söndürmek için her şey var ama ona ulaşamıyoruz! Son orman yangınlarından da gördüğümüz gibi küçücük bir ateş, müdahale edilemediğinde devasa boyutlarda yangınlara dönüşebiliyor, istemeden büyük hızla büyüyebiliyor. Bu yüzden, “nasıl olsa var” demeden, yakıt alımı sırasında bir yangın söndürücüyü elimizin altında her zaman hazır bulundurmak en iyisi. İstenmeyen bir durumda yangın söndürücüye koşturmak, ona ulaşmaya çalışmak hep vakti kaybı olacaktır. Amaç, bu vakit kaybını sıfıra indirmek olmalıdır. Elimizde (veya elimizin hemen altına) bulunacak bir tüp, büyük fayda sağlar.

DENİZE AKIŞI DURDURMAK

Yakıt tankı girişi ister havuzluk kenarında ister güvertede, nerede olursa olsun, en küçük bir sızıntı, tehlike oluşturmasa da kirlilik oluşturacaktır mutlaka. Fakat denize inen yakıtın, hele ki sızıntı miktarı biraz fazlaysa, denizin içinde bile tehdit oluşturmayı sürdüreceğini herkes bilemeyebilir. Bu nedenle frengi delikleri, tahliye kanalları, torayların aralıkları, yani sıvıların tekneden denize inmesini sağlayan neresi varsa, çaput, havlu, ped vs. kullanarak kapatılmaları, hem çevreci bir yaklaşım hem de potansiyel tehditlerin önüne geçecek bir önlem olacaktır.

STATİK ELEKTRİK AVCILIĞI

 Yakıt pompalamaya başlamadan önce, yakıt tankı girişinin çevresine emici kumaş/havlu gibi bir şey döşemek, yakıt hortumu ağzı (nozül) girişe yaklaşırken de elde hazır başka bir havlu bulundurmak yararlı olacaktır. Böylece çevreye damlama, sızma gibi olasılıklar bertaraf edilir ama daha da önemlisi, nozül ile yakıt girişi arasında olası statik elektrik atlamalarının da önüne geçilir.

TANKI TANIMAK

            Yakıt tankınızın kesiti neye benziyor? V şekilli mi, U mu, O mu, belki de A gibi bir ters V. Yakıt tankımızın şeklini bilmek gerçekten önemli çünkü altta dar üstte geniş ise, ilk başta yakıt ibresi çok hızlı yükselecektir ama seviye yükseldikçe de yavaşlayacaktır. Ya da üst kısmı darsa üste doğru çok daha hızlı ve ani dolacaktır. Tank kesitinin şekli, bizi yanıltabilir, yakıt pompalanırken konuya odağımızı yitirip, deponun birdenbire taşmasına sebep olabiliriz. Yakıt göstergesini sıkı takip etmek, belki bunun için birinden yardım istemek ve tankı %90 seviyelerinde doldurup bırakmak iyi olabilir. Böylelikle genleşmeye de yer bırakmış oluruz.

İYİ YALITIM

            Yakıt girişi çevresini, yakıt almadan önce kurutmak gerekir ki tanka su girmesin. Aynı şekilde yakıt aldıktan sonra da kapağı sıkıca kapatmadan önce, contayı kontrol etmek, hasar/çatlak vs. varsa değiştirmek gerekir. Zira tanka girecek tuzlu veya tatlı su, motora kesinlikle zarar verecektir. Contanın sık kontrol edilerek değiştirilmesi önemlidir. Tank girişinin çevresini kurulamak için emici kumaş kullanmak tercih edilmeli, mümkünse, parçacık bırakabileceği için kâğıt ürünler tercih edilmemelidir. Bir püf noktası olarak, her türlü sızıntı için en işe yarar temizleyicilerden biri, çok emici olduğunu bildiğimiz bebek bezleri veya hijyenik pedlerdir. Teknede her zaman bulundurmakta yarar var.

 

HAVALANDIRMA, HAVALANDIRMA, HAVALANDIRMA

            Yakıtı aldık bitti. Hemen motoru çalıştırıp gidecek miyiz? Hayır! Bütün heçleri, lombozları vs. açıp, tekneyi en az beş dakika, varsa vantilatör vb. araçların da yardımıyla havalandırmak gerekir. Sizin ardınızda yakıt almak için bekleyenler olabilir, hatta kuyruk oluşmuş olabilir. Ama bu son adım, bir güvenlik adımıdır ve yakıt alma işlemine dâhildir, kimse sizi buna yapmamaya zorlayamaz çünkü zaten diğerlerinin de yapması gerekir. Yakıt aldıktan sonra tekneyi havalandırmak, çok ama çok önemlidir, oluşabilecek yakıt buharını dışarı atmadan motoru çalıştırmak, büyük tehlike yaratabilir.